سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
290
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
ثلث ديه را بر عهده جانى مىآورد . شارح ( ره ) در ذيل [ فى الخصيتين الدّيه و فى كلّ واحد نصف ] مىفرماين : دليل آن همان خبر عامّى است كه قبلا نقل شد . و بعد از [ قيل ] مىفرماين : قائل اين قول جماعتى از فقهاء بوده كه از جمله ايشان مرحوم شيخ در كتاب خلاف و اتباع وى و نيز مرحوم علامه در كتاب مختلف مىباشند ايشان فرمودهاند : دو ثلث ديه در قبال بيضه چپ و يك ثلث در مقابل بيضه راست مىباشد بدليل روايت حسنه عبد اللّه بن سنان از مولانا الصادق عليه السّلم و نيز غير اين روايت . مضافا به روايتى كه وارد شده و مضمونش اينست كه : ولد از بيضه چپ مىباشد . از اين گذشته منفعت ايندو با هم متفاوت است و مناسب با آن اين است كه ديه آنها نيز متفاوت باشد . شارح ( ره ) در مقام تضعيف اينقول مىفرماين : با اين استدلال مىتوان معارض آورد و آن عبارتست از دست قوى كه با آن اشياء برداشته شده و كارها انجام مىگيرد و دست ضعيف كه از انجام اعمال ناتوان و عاجز باشد چه آنكه ايندو اگرچه با هم در منفعت متفاوتند ولى معذلك ديه ايشان مساوى است چنانچه چشم قوى و ضعيف نيز همينطور بوده و قوت و ضعف باعث تفاوت ديه در آنها نمىگردد . و امّا گفته شد ولد از بيضه چپ خلق مىشود لذا ديهاش بايد بيشتر